พระสยามเทวาธิราช

พระสยามเทวาธิราช_01 พระสยามเทวาธิราช
• • • • • • • • • • • • • • • • • • • •

         พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงมีความเชื่อในเทวดา ผู้คุ้มครองพระมหากษัตริย์และพระราชวงศ์จักรี ตลอดจนประเทศชาติให้อยู่รอดปลอดภัยจากภยันตรายต่างๆ อย่างใหญ่หลวงมาทุกครั้งทุกยุคทุกสมัย จึงได้เกิดมีการหล่อพระสยามเทวาธิราชขึ้น เพื่อเป็นเทพารักษ์คุ้มครองพระบรมราชวังและประเทศไทย

          พระสยามเทวาธิราชนี้เป็นเทวรูปหล่อยืน ทรงเครื่องกษัตริย์ สวมมงกุฎ พระหัตถืขวาทรงพระขรรค์ พระหัตถ์ซ้ายยกขึ้นจีบ พระดรรชนีเสมอพระอุระ องค์พระสยามเทวาธิราชสถิตอยู่ในเรือนแก้วที่ทำด้วยไม้จันทน์ แบบวิมานเก๋งจีน แล้วมีคำจารึกที่เบื้องหลังเป็นอักษรจีน ซึ่งถ้าแปลเป็น ภาษาไทยจะได้ความว่า "ที่สิงสถิตแห่งพระสยามเทวิราช"

          ในเรือนแก้วนี้ ถ้าท่านทั้งหลายเข้าไปในพระบรมมหาราชวัง จะเห็นว่า ประดิษฐานในพระวิมานไม้แกะสลัก ปิดทอง พระวิมานตรงกลาง ตรงหน้าพระสยามเทวาธิราชเป็นที่ตั้งเทวารูป คือพระสรัสวดี หรือพระพราหมี เทพเจ้าแห่งดนตรี และขับร้อง พระวิมานองค์ด้านตะวันออก ตั้งเทวรูปพระอิศวรและพระอุมา พระวิมานทางด้านทิศตะวันตก ตั้งพระนารายณ์ทรงครุฑลักษณะของการตั้งรูปเคารพเช่นนี้ ตามเค้าเงื่อนประสงค์จะให้พระสยามเทวาธิราชมีผู้ช่วยเหลือเป็นตรีเทพ หรือที่เรียกว่า "ตรีมูรติ" คือเทพเจ้าทั้งสามซึ่งเป็นสยัมภูอันเป็นที่เคารพสู.สุดของฝ่ายศาสนาฮินดูนั่นเอง

         ส่วนองค์พระสยามเทวิราชนั้นทรงมีมเหศักดิ์สูง เยี่ยมเทียบสยัมภูนั้นแต่ในภาคหนึ่ง องค์พระสยามเทวาธิราชทรงเป็นเทวดาคุ้มครองราชย์วงศ์จักรีด้วย ซึ่งสีของราชวงศ์จักรี คือ สีเหลืองทองดอกบวบ อันเป็นสีพระราชอิสริยาภรณ์สูงสุด คือสายสะพานตราจักรี ธงมหาราชขององค์พระมหากษัตริย์เป็นสีเหลือง คือ ดาวเคราะห์พฤหัสบดีที่เราพูดตามหลักโหราศาสตร์ว่าประเทศไทยของเรานี้ อยู่ในอิทธิพลของดาวพระเคราะห์คือดาวพฤหัสบดี ซึ่งเป็นดาวประจำเมืองไทย และดาวพฤหัสบดี คือภาคหนึ่งของพระสยามเทวาธิราช

          การสร้างรูปพระสยามเทวาธิราชชิ้นนี้ก็เพื่อประสงค์ให้มีพระภูมิคุ้มบ้าน คุ้มเมืองนั่นเอง พระบามสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ได้ทรงสถาปนาขึ้นด้วยทรงระลึกว่าบ้าน เมืองย่อมมีเทวดาคุ้มครองรักษา รวมทั้งพระราชวงศ์จักรีด้วย ทั้งนี้เป็นความเชื่อถือของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว พระองค์ได้ทรงสร้างพระสยามเทวาธิราชนี้ขึ้นมาเพราะทรงเชื่อว่าเทวดาเป็นสิ่ง ที่มีจริง

พระสยามเทวาธิราช_02

          หลักฐานที่เป็นพระราชหัตถเลขาถึงกรมหมื่นมเหศวรศิววิลาศ เมื่อปีชวด พุทธศักราช 2400 มีข้อความตอนหนึ่งว่า

         "ถ้าเทวดามีเทวดาคงเข้าใจด้วยในหลวงคนที่ไม่ได้เป็นคุณแก่ในหลวง เป็นแต่ ผู้รับบุญรับคุณของในหลวง มาเนรคุณทรยศอย่างนี้ เทวดาคงชังมาก

          แต่เราขอบพระสยามเทวาธิราชเทวดาใหญ่รักษาแผ่นดินไทย และพระเสื้อเมืองทรงเมืองพระกาฬไชยศรี บรรดาที่มีอยู่ในคำประกาศนี้พิพัฒสัตยานั้น ดูเหมือนยังเข้าด้วยในหลวงอยู่ หาเข้าด้วยใครไม่

          ในหลวงมีตระกูลบิดามารดาเป็นผู้สูงศักดิ์มาแต่ก่อนสิ้นวาสนาเหมือนจมดินจมทราย แต่บ่าวไพร่ของตัวมิได้หมายว่าจะได้เป็นใหญ่เป็นโต (ทรงหมายถึงพระองค์ ในสมัยยังมิได้เสด็จขึ้นครองราชย์) ก็ชะรอยเทวดาจะเที่ยวดลจิตดลใจผู้หลักผู้ใหญ่ว่า ไปขุดคุ้ยเอามาตั้งขึ้นเป็นพระเจ้าแผ่นดิน แต่ที่ได้เป้นพระเจ้าแผ่นดิน ทั้งนี้ครั้นจะว่าไปด้วยอำนาจเทวดาก็จะเป็นการลบหลู่บุญคุณของท่าน ผู้หลักผู้ใหญ่ที่ท่านพร้อมใจ
กันอุปถัมภ์ค้ำชู ให้พระเจ้าแผ่นดินนั้นเป็นด้วยว่าความที่ได้เป็นพระเจ้าแผ่นดิน ก็ เพราะผู้ใหญ่ค้ำชูอุดหนุนนั้น รู้อยู่กับตา เห็นอยู่กับตาของคนเป็นอันมากตรง ๆ ไม่อ้างว่าอำนาจของเทวดาแล้ว ย่อมว่าตามว่าได้เป็นพระเจ้าแผ่นดินเพราะขัดขวางทางที่พระเจ้าแผ่นดินปัจจุบันนี้ จะเป็นเจ้าแผ่นดินจะมีตัวตนหรือหาไม่"

         มูลเหตุที่พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงเชื่อ ในเทวดาผู้คุ้มครองพระมหากษัตริย์และพระราชวงศ์จักรี และการที่ประเทศของเรารอดปลอดภัยจากภยันตรายต่าง ๆ มาได้ถึงทุกวันนี้ น่าจะเป็นเหตุมาจาก เทวดาคุ้มครองชาติไทย และพระราชวงศ์
องค์เดียวกันนี้
จึงได้บังเกิดการหล่อพระสยามเทวิราชขึ้นไว้เป็นเทพารักษ์ คุ้มครองพระบรมราชวังแประเทศไทยด้วย

          จะเห็นว่าในรัชสมัยแห่งพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 4 ประเทศต่างๆ ในภาคพื้นเอเชียอาคเนย์ เช่น พม่าก็ดี มาเลเซียก็ดี หรือประเทศเวียดนามก็ดี ต่างก็ถูกชนชาวยุโรปเข้ามายื้อแย่งไปอยู่ในอำนาจจน หมดสิ้น เป็นเมืองขึ้นของอังกฤษบ้าง ของฝรั่งเศสบ้าง มีแต่เพียงประเทศไทย ชาติเดียวเท่านั้นที่อยู่รอดปลอดภัยมาได้ทุกวันนี้

          ฉะนั้น จึงทำให้พระองค์มีพระราชดำริว่า พระปรีชาสามารถในการรักษาประเทศนี้ชะรอยจะมีเทพยดาองค์ใดองค์หนึ่ง คอยพิทักษ์รักษาบ้านเมืองไว้เป็นแน่แท้ จึงได้มีพระราชประสงค์จะทำรูปเทพองค์นั้นไว้บูชาด้วยพระกตัญญูกตเวที จึงมีพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้พระองค์เจ้าประดิษฐานวรการ ซึ่งขณะดำรงพระยศเป็นหม่อมเจ้า รับราชการในกรมช่างสิบหมู่ ปั้นหล่อรูปสมมติเทพองค์นั้นขึ้นตามรูปลักษณ์ดังกล่าวข้างต้น แล้วทรงถวายพระนามว่า พระสยามเทวาธิราช และโปรดให้อัญเชิญไปประดิษฐาน ณ พระที่นั่งทรงธรรมในหมู่พระพุทธมณฑลเฑียร โดยมีลักษณะเป็นเทวรูปประทับยืนทรงเครื่องต้นพระหัตถ์ขวาทรงพระขรรค์ พระหัตถ์ซ้ายยกเสมอพระดุระในท่าประทานพร มีขนาดสูง 8 นิ้วฟุต มีความงดงามได้สัดได้ส่วนมาก หล่อขึ้นด้วยทองคำทั้งองค์

พระราชพิธีบวงสรวงพระสยามเทวิราชในรัชกาลปัจจุบัน

พระสยามเทวาธิราช_03

พระสยามเทวาธิราช

          พระราชพิธีบวงสรวพระสยามเทวาราชาธิราชในปัจจุบัน กำหนดไว้ในปฏิทินหลวงในวันขึ้น 1 ค่ำ เดือน 5 ตามประเพณีนิยมว่า เป็นวันขึ้นปีใหม่ทางจันทรคติแบบโบราณอนุวัติ ตามราชประเพณีที่ทำในรัชกาลที่ 4 ที่ 5 และรัชกาลต่อๆ มา เจ้าหน้าที่ สำนักพระราชวังจะเชิญพระสยามเทวาธิราช เทวรูป พระสรัสวดี หรือพระพราหมี พระอิศวร พระอุมา พระนารายณ์ ทรงครุฑ จากพระวิมานลงมาประดิษฐานที่โต๊ะสังเวยหน้าพระเจ้าที่กับเจว็ดมุกรูปเจ้า กรุงพาลี จากหอแก้วพระภูมิมาประดิษฐานที่โต๊ะร่วมสังเวยด้วย

          เครื่องสังเวย ประกอบด้วย หัวหมู เป็ด ไก่ เมี่ยงส้ม ทองหยิบ ฝอยทอง ส้มเขียวหวาน องุ่น มะตูมเชื่อม มะพร้าวอ่อน กล้วยหอมจันทร์ ขนมต้มแดง ขนมต้มขาว ผลทับทิม เทียนเงิน เทียนทอง พระราชพิธีบวงสรวงสังเวยพระสยามเทวิราชในปัจจุบันนี้ ถ้าพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่ทรงมีพระราชกรณียกิจอื่นไม่สามารถเสด็จพระราช ดำเนินในพระราชพิธีนี้ได้ จะทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้สมเด็จพระเจ้าลูกเธอหรือพระราชวงศ์ผู้ใหญ่เสด็จมาทรงสังเวยพระสยามเทวิ ราชแทนพระองค์ เมื่อเสด็จพระราชดำเนินถึงพระที่นั่งไพศาลทักษิณ ทรงจุดธูปเทียนถวายสักการะพระสยามเทวิราช แล้วทรงจุดธูปหางปักที่เครื่องสังเวย เสร็จแล้วเสด็จไปทรงจุดธูปเทียนบูชาเทวดา และทรงจุดธูปหางปักที่เครื่องสังเวยเทวดา (เครื่องสังเวยเทวดาเหมือนกับเครื่องสังเวยพระสยามเทวาธิราช) ที่โต๊ะหน้าหอพระสุราลัยพิมาน ขณะที่ทรงจุดธูปเทียนถวาย สักการะพระสยามเทวาธิราช และทรงจุดธูปเทียนที่โต๊ะเครื่องสังเวยเทวดานั้น ชาวพนักงานประโคมฆ้องชัย สังข์ แตร ดุริยางค์ทำเพลงสาธุการ ศิลปินกรมศิลปากรรำถวายมือ จบแล้วแสดงละครเมื่อถวายแสดงจบแล้ว พระราชทานรางวัลแก่ผู้แสดง แล้วเสด็จกลับ

ที่มา: www.soonphra.com ศูนย์พระดอทคอม คลังข้อมูลพระเครื่องออนไลน์

ใส่ความเห็น

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s

%d bloggers like this: